Idaho'da bugün yaşanan havada çarpışmanın daha iyi bir açısı.

Arkadaki uçak (sağda), muhtemelen kör bir noktada gözden kaybolduktan sonra, altındaki uçağın üzerine inmiş gibi görünüyor.

Dört kişinin de güvenli bir şekilde fırlatma koltuğunu kullanarak kurtulması mucizevi.

Tam 86 yıl önce bugün Igor Sikorsky, helikopter icadını halka tanıttı.

Yerli üretim iki HÜRJET jetinin Türk Yıldızları akrobasi timine katılmasıyla Türkiye, tarihindeki ilk 10 uçaklık kol uçuşunu gerçekleştirerek havacılık tarihinde bir ilke imza attı.

Türk Hava Yolları - TK Stüdyo

1 milyar dolara mal olan ve kendi hava koşullarını yaratacak kadar büyük olan, dünyanın en büyük binasının içi

472 milyon fit küplük (yaklaşık 13,3 milyon metreküp) devasa bir fabrika, dünyanın en büyük binası unvanını elinde tutuyor ve hatta kendi mikroiklimini bile yaratıyor.

Everett, Washington'daki bu uçsuz bucaksız Boeing tesisi, en yakın rakibi Tesla Gigafactory'den %33 daha büyük. Tesis, kapılarını açtığı 1967 yılından bu yana 5.000'den fazla geniş gövdeli uçağın üretimini gerçekleştirdi.

Bu olağanüstü kompleks, 98 dönümlük (yaklaşık 40 hektar) bir arazi üzerine kurulu. Kıyaslamak gerekirse, Anaheim, Kaliforniya'daki orijinal Disneyland tesisi yaklaşık 85 dönümlük bir alanı kaplıyor

• Dünyanın en uzun düz yolu, hiç viraj içermeyen 159 millik (yaklaşık 256 km) bir mesafeye sahip

• Dünyanın yeni en büyük havalimanı, 14.000 futbol sahası büyüklüğünde olacak ve 30 milyar dolara mal olacak

Tesis, Boeing'in o dönemdeki Başkanı ve Yönetim Kurulu Başkanı William M. Allen'ın, çığır açan 747 modelini üretmek için tamamen yeni türde bir üretim alanına ihtiyaç duyulacağını fark etmesiyle hayata geçirildi.

"Jumbo jet", o dönemde gökyüzündeki en büyük yolcu uçağının kabaca iki buçuk katı büyüklüğündeydi.

Devasa kompleks için Kaliforniya'daki bir yer de dahil olmak üzere çeşitli potansiyel alanlar değerlendirildi; ancak 747'nin baş mühendisi Joe Sutter'ın, fabrikayı Boeing'in Seattle'daki merkezinden bu kadar uzağa kurma konusunda isteksiz olduğu belirtiliyor.

Şirket nihayetinde, ana ofislerine sadece 22 mil (yaklaşık 35 km) uzaklıkta bulunan ve artık kullanılmayan bir askeri havaalanını seçti. Bu konumdaki orijinal Boeing yapıları, daha önce İkinci Dünya Savaşı sırasında efsanevi B-17 Flying Fortress bombardıman uçağının üretiminde kullanılmıştı.

Proje olağanüstü bir hızla, 12 aydan biraz uzun bir sürede ve 1 milyar doları aşan bir maliyetle tamamlandı; Airways dergisine göre bu miktar, Boeing'in o dönemdeki toplam piyasa değerinden bile fazlaydı.

Turlar düzenleniyor

Sıradan bir şantiye için sadece bir iki büyük çöp konteyneri yeterli olabilirken, Boeing bu tesisi inşa etmek için 4 milyon yarda küp (yaklaşık 3 milyon metreküp) toprağı taşıma gibi devasa bir görevle karşı karşıya kaldı; bu işlem, kazılan tüm toprağın nakliyesi için özel olarak inşa edilmiş bir demiryolu hattını gerektiriyordu.

Sonuçta ortaya, Disneyland'in bile duvarları içine rahatlıkla sığabileceği kadar muazzam boyutlarda bir fabrika çıktı. Hatta kendi hava sistemini bile oluşturmuştu; ilk yıllarında, biriken nem nedeniyle yaklaşık 27 metre (90 fit) yüksekliğindeki tavanının altında bulutlar oluşuyordu.

Ancak günümüzde modern iklimlendirme sistemleri bu sıra dışı olguyu ortadan kaldırdı.

Future of Flight Vakfı İcra Direktörü Bonnie Hilory, yerel Everett Herald gazetesine verdiği demeçte, fabrikanın Boeing'in "en iyi ürünü" olduğunu söyledi.

Hilory şöyle konuştu: "İnsanlara her zaman burayı tanımlayan tek bir kelime olduğunu söylerim; o da 'ölçek'. Burası; devasa binası, devasa üretim kapasitesi ve içindeki dev uçaklarıyla gerçekten muazzam bir yer."

Zaten devasa olan bu tesis iki önemli genişletme süreci geçirdi: İlki 1978'de Boeing 767'nin üretimine olanak tanımak için, ikincisi ise 1992'de çok daha büyük olan Boeing 777 için yapıldı.

Daha yakın zamanda ise, 777'nin gövdesinin robotik montajını ve Boeing'in en yeni 400 koltuklu modeli 777X'in kompozit kanat üretimini gerçekleştirmek amacıyla fabrika sahasına ek binalar inşa edildi.

Yaklaşık 40 hektarlık (100 akre) alanda 36.000 çalışan

2024 yılında, yaklaşık 36.000 çalışan, üç ana vardiya halinde faaliyet gösterilen bu uçsuz bucaksız, 40 hektarlık (98 akre) tesise her gün gelmektedir.

Yine de herkes doğrudan uçak yapımında görev almıyor; bazı çalışanlar tesisin kendi itfaiye biriminde, bankacılık hizmetlerinde, çocuk bakım servislerinde, sağlık kliniğinde veya su arıtma tesisinde görev yapıyor.

Fabrikada, ziyaretçilere tesis içinde rehberlik eden özel uzman rehberler bile bulunuyor.

Bu turlar büyük ilgi görüyor; sadece 2024 yılında 239.579 ziyaretçi bu deneyim için 42 dolar ödedi.

Sussex'ten gelen David ve Georgiana King çifti bu tura iki kez katıldı: İlki on yıl önce, ikincisi ise Mayıs 2025'teydi.

David, "Bizi buraya getiren şey bu tesisti," dedi. "Deneyim büyük ölçüde bir öncekiyle aynıydı ancak biz en son buradayken henüz 787 modeli piyasaya sürülmemişti; bu yüzden teknolojinin nasıl değiştiğini görmek ilginçti." 31 mil boyunca uzanan 26 adet tavan vinci

Ziyaretçiler ana üretim katında yönlendirilirken, Boeing personeli, iki milden fazla uzanan geniş bir yeraltı tünel ağı sayesinde, uçak montajını aksatmadan tesisin farklı bölümleri arasında serbestçe hareket edebiliyor. İşçilerin bu geçitlerde gezinmelerine yardımcı olmak için binden fazla bisiklet mevcut ve ayrıca kompleks boyunca çalışan birkaç minibüs de bulunuyor.

Sokak seviyesinde, en büyüğü etkileyici bir şekilde 82 feet yüksekliğinde ve 350 feet genişliğinde olan 12 adet düğmeli kapı giriş sağlıyor.

31 mil uzunluğundaki raylar boyunca hareket eden 26 adet tavan vincinden oluşan bir filo, uçakların üretim hattında dakikada ortalama 1,5 inç hızla ilerlemesine yardımcı oluyor.

Üretim sürecinin son aşaması olan tamamlanmış uçağın boyanması, bir haftayı bulabilen bir işlemdir. Bir 747 için genellikle yaklaşık 454 litre boya gerekirken, 787 modelinde bu miktar biraz daha az olup yaklaşık 370 litredir.

Bu, titizlik gerektiren ve zaman alıcı bir süreçtir. Boeing, ilk 777X'in 2027 yılına kadar havayollarına teslim edilmeye hazır hale gelmesini öngörüyor.

Kasım 2025 itibarıyla, 777X'in hem yolcu hem de kargo versiyonları için toplam sipariş sayısı, on iki farklı müşteriden gelen taleplerle 619'a ulaşmıştı.

Kaynak: TMUS

Gizli Fabrikanın İçinde

Türkiye, 5. nesil savaş uçağı KAAN'ı nasıl üretiyor?

Ankara'daki Türk Havacılık ve Uzay Sanayii tesislerinde üretilen ve test edilen ileri teknoloji ürünü havacılık teknolojilerini izleyin.

Bir Yılın Ardından: Baykar, Piaggio Aerospace'i İstikrara Kavuşturuyor ve Yeniden Faaliyete Geçiriyor

Türk havacılık ve uzay sanayii lideri, mülkiyetindeki ilk yılını yeni bir endüstriyel plan, yeniden yapılandırılan bir marka, korunan istihdam ve başlangıçtaki taahhütlerin çok ötesine geçen yatırımlarla geride bırakarak Piaggio'yu yeniden kârlılığa taşıyacak bir yola soktu.

Piaggio Aerospace'i 30 Haziran 2025 tarihinde devralmasının üzerinden neredeyse bir yıl geçen Baykar; dünyanın en köklü havacılık şirketlerinden birini istikrara kavuşturma ve dönüştürme sürecinde kaydedilen ilerlemeyi bugün özetledi. 1 Temmuz 2025'ten bu yana Baykar Piaggio Aerospace S.p.A. adıyla faaliyet gösteren şirket; operasyonların sürekliliğini sağladı, iş gücünü korudu, yeni bir endüstriyel planı onayladı ve ürünleri ile markasını kapsayan kapsamlı bir yenilenme sürecini başlattı. Tüm bu adımlar, satın alma sırasında verilen taahhütleri şimdiden aşan bir hissedar yatırımıyla desteklendi.

Yedi Yıllık Kayyum Sürecinin Ardından Yeni Bir Dönem

1884 yılında kurulan Piaggio Aerospace, Aralık 2018'de olağanüstü yönetim (kayyum) sürecine girmişti. İtalya İşletmeler ve "Made in Italy" Bakanlığı ile Aralık 2024'te imzalanan satış anlaşması ve İtalya Başbakanlık Ofisi'nden alınan "Golden Power" (stratejik varlıkların korunmasına yönelik özel yetki) onayının ardından Baykar, işlemi 30 Haziran 2025'te Roma'da düzenlenen bir kapanış töreniyle tamamladı. Bu satın alma, neredeyse yedi yıl boyunca istikrarlı bir gelecek arayışında olan şirkete kalıcı bir sermaye yapısı ve uzun vadeli bir endüstriyel yatırımcı kazandırdı.

Baykar, ilk günden itibaren iş sürekliliğini güvence altına almak, "Golden Power" gerekliliklerine uygun yeni bir yönetim yapısı oluşturmak ve şirketin dönüşümünü yönetecek liderlik kadrosunu kurmak için harekete geçti. Dönüşüm süreci; Uçak ve Motor iş birimlerinin bulunduğu Villanova d'Albenga'daki mükemmeliyet merkezinden yönetilirken, uçak satış sonrası hizmetleri ve eğitim faaliyetleri Cenova'da yürütülüyor.

Yerine Getirilen ve Aşılmış Taahhütler

Baykar'ın ilk iki yıla yayılan yatırım taahhüdüne rağmen hissedar, planlanandan çok daha ileri giderek; operasyonları sürdürmek, ürünleri modernize etmek, istihdamı korumak ve başlangıçta öngörülenden daha kapsamlı bir dönüşümü finanse etmek amacıyla Nisan 2026'ya kadar planlananın çok üzerinde bir sermaye aktarımı gerçekleştirdi. Bu destek, bir yıldan kısa bir süre içinde, satın alma planında öngörülen toplam çok yıllı nakit ihtiyacını şimdiden aştı.

Şirketin istihdam taahhüdü de eksiksiz bir şekilde yerine getirildi. Yaklaşık 675 çalışanı bünyesinde tutma taahhüdüne karşılık, doğal yollarla işten ayrılanların yerini yeni işe alımların doldurmasıyla birlikte, Nisan 2026 itibarıyla toplam çalışan sayısı 677 seviyesinde gerçekleşti. Baykar; stratejik yatırımcı, yeniden yapılandırma finansörü, endüstriyel ortak ve İtalyan havacılık ve uzay sektörü istihdamının güvencesi rollerini eş zamanlı olarak üstlendi.

"Piaggio Aerospace'i devraldığımızda çalışanlarına, İtalya'ya ve havacılık-uzay sektörüne bir söz vermiştik. Aradan geçen bir yılın ardından bu sözü tuttuk; hatta çok daha fazlasını yaptık. Taahhütlerimizin çok ötesinde yatırımlar gerçekleştirdik, korunması sözü verilen her bir istihdamı muhafaza ettik ve 140 yıllık bu şirkete yeni bir endüstriyel plan, yeni bir kimlik ve yeni bir gelecek kazandırdık. Piaggio Aerospace'in en parlak günleri henüz yaşanmadı." – Haluk Bayraktar, Baykar CEO'su ve Piaggio Aerospace Yönetim Kurulu Başkanı

P.180'in Yeniden Piyasaya Sürülmesi

Mart 2026'da Yönetim Kurulu, istikrar ve büyümeye giden yolu belirleyen yeni bir endüstriyel planı onayladı. Şirket, 28 Şubat 2026'da yeni marka kimliği "Avanti Next"i tanıttı ve ikonik çift turboprop motorlu P.180 Avanti'nin en güncel evrimi olan Avanti NX'i duyurdu.

Daha kapsamlı platform evriminin bir parçası olarak, P.180'in özel görev varyantı 2026 yılında "Mantide" adıyla yeniden markalandı. Mantide, P.180'in rakipsiz performansından yararlanarak görev yelpazesini yönetici taşımacılığının ötesine, özel uzmanlık gerektiren rollere taşıyor ve temel platform mimarisinin uyarlanabilirliğini bir kez daha gözler önüne seriyor. Avanti NX ve Mantide; programın yenilenen endüstriyel yönelimini yansıtan, gelecekteki geliştirmeler ve uzun vadeli platform evrimi için sağlam bir temel oluşturan, birbiriyle uyumlu bir ürün ailesi meydana getiriyor.

Yeni Bir Endüstriyel Plan

Bu yıl, Avanti'nin ilk kez gökyüzüyle buluşmasının üzerinden kırk yıl geçmiş bulunuyor. Buna rağmen Baykar ve Piaggio Aerospace, P.180'i zamanının asıl şimdi geldiği bir hava aracı olarak görüyor. Jet hızına yakın performansı, geniş ve sessiz kabini, yakıt verimliliği ve düşük çevresel ayak izi gibi özellikleri, uçağı günümüz iş havacılığı dünyasında benzersiz bir konuma yerleştiriyor. P.180'e yönelik artan talep ve yeniden canlanan ilgiye yanıt olarak Baykar; mevcut tesisleri, altyapıyı ve tedarik zinciri kapasitesini kullanarak üretim hacmini yılda 20-25 uçağa çıkarma yönünde net bir hedef belirlemiştir. İstikrar sağlama süreci boyunca üretim devam etmiş; yıllar süren yetersiz yatırımın ardından devralınan tedarik zincirinin etkin bir şekilde yönetilmesi sayesinde P.180'in varlığı güvence altına alınmıştır.

Gelecekteki endüstriyel gelişmeler, pazar talebi ve koşulları doğrultusunda değerlendirilecektir. Piaggio Aerospace'in EASA sertifikalı tasarım, üretim ve bakım kabiliyetleri, Baykar Grubu bünyesindeki potansiyel gelecekteki üretim faaliyetleri için bir yetkinlik temeli oluştururken; şirket, kendi bağımsız sivil havacılık ve bakım faaliyetlerini sürdürme konusundaki kararlılığını korumaktadır.

Motorlar, Bakım ve Satış Sonrası Hizmetlerde Büyüme

Motor Bölümü güçlü bir performans sergileyerek, 2026'nın sonlarından itibaren ciro yaratacak yeni talaşlı imalat iş paketleri almış ve dokuz aktif motor programı kapsamında İtalyan ve uluslararası müşterilerle bakım, onarım ve revizyon (MRO) görüşmelerini ilerletmiştir. Mevcut faaliyetler; İtalyan Hava Kuvvetleri'nin MB-339 filosu ile İtalyan Kara Kuvvetleri'nin CH-47 Chinook ve A129 Mangusta filolarına yönelik motor MRO desteğinin yanı sıra, F-35'in F135 motoruna ait bileşenlerin üretimini de kapsamaktadır.

Hava aracı bakımı alanında Piaggio Aerospace, İtalyan devlet kurumlarıyla yapılan sözleşmeler kapsamında P.180 filosuna destek sağlamaktadır. Aynı zamanda, sonuçlanma aşamasında olan bir ABD yedek parça deposu anlaşması ve Pratica di Mare (Roma) bakım organizasyonu ekibinin 8 uzmandan 16 uzmana çıkarılması gibi adımları içeren bir satış sonrası hizmetler büyüme planı da yürütülmektedir.

Görünüm

Yaklaşık yedi yıllık olağanüstü yönetim sürecinden çıkan bir şirketi yeniden ayağa kaldırmak zorlu bir süreçtir; yönetim, hem karşılaşılan zorlukların boyutunun hem de bunların çözümü için gereken sürenin ilk beklentileri aştığı konusunda şeffaf bir tutum sergilemiştir. Yine de, satın alma işleminin arkasındaki stratejik gerekçe geçerliliğini tam olarak korumaktadır.

Üretimin ve istihdamın korunduğu, yeni bir endüstriyel planın devreye alındığı ve ürünlerin modernize edilip yeniden pazara sunulduğu bir ortamda Piaggio Aerospace; mevcut finansal araçlarla uyumlu şekilde ulusal paydaşların desteğine de güvenerek, sürdürülebilir kârlılığın ve küresel havacılık pazarında yenilenmiş bir konumun temellerini atmaktadır.