Rekor kıran tehlikeli sıcak hava dalgası milyonları kavuracak

Ulusal Hava Durumu Servisi'nin 29 Haziran sabahı yaptığı açıklamaya göre, bu hafta ABD'nin orta ve doğu bölgelerinin büyük bir kısmında uzun süreli ve tehlikeli bir sıcak hava dalgası etkisini artıracak.

NOAA Hava Durumu Tahmin Merkezi, bu sıcak hava dalgasıyla birlikte hafta ilerledikçe tüm zamanların en yüksek sıcaklık rekorlarının kırılabileceğini belirtti.

Hava Durumu Servisi, toplamda yaklaşık 90 milyon Amerikalının, aşırı sıcak izleme veya aşırı sıcak uyarısı kapsamındaki bölgelerde yaşadığını ifade etti. Buna ek olarak, on milyonlarca kişi de biraz daha hafif bir seviye olan "sıcaklık tavsiyesi" (heat advisory) uyarısı altında bulunuyor.

Hatta Weather.com'a göre, sıcak hava dalgasının zirve yapacağı hafta ilerleyen günlerinde, "ABD'de en az 230 milyon kişi —yani ülke nüfusunun yaklaşık üçte ikisi— sağlık sorunlarına yol açabilecek aşırı sıcaklara maruz kalabilir."

AccuWeather meteoroloğu Alex Sosnowski, çevrimiçi bir tahmin raporunda şunları söyledi: "Bağımsızlık Günü hafta sonu boyunca, ABD'nin orta kesimlerinin büyük bir bölümünde uzun süreli bir 'sıcak kubbesi' (heat dome) oluşacak, güçlenecek ve genişleyecek. Hatta birkaç günlüğüne doğu bölgelerinin bazı kısımlarına da yayılacak. Etki alanının en geniş olduğu dönemde, tehlikeli koşullar yirmiyi aşkın eyaleti etkileyecek."

Hava ne kadar ısınacak?

Hava Durumu Servisi'ne göre, 90'lı ve 100'lü Fahrenheit derecelerindeki (yaklaşık 32-39 santigrat derece) yüksek sıcaklıkların yüksek nemle birleşmesi, hissedilen sıcaklığın (ısı indeksi) 100-110 Fahrenheit (yaklaşık 38-43 santigrat derece) seviyelerine, yerel olarak ise 115 Fahrenheit (yaklaşık 46 santigrat derece) seviyesine çıkmasına neden olacak.

Gece sıcaklıklarının ancak 70'li Fahrenheit derecelerine (yaklaşık 21-26 santigrat derece) düşmesi, gece saatlerinde serinleme açısından çok az rahatlama sağlayacak veya hiç sağlamayacak.

Hava Durumu Tahmin Merkezi, çevrimiçi tahmininde, "Uzun süreli gündüz ısınması ile gece saatlerindeki sınırlı serinlemenin birleşimi, özellikle hassas gruplar ve yeterli soğutma imkanına sahip olmayanlar için sıcaklığa bağlı hastalık riskini artıracaktır," ifadesini kullandı.

AccuWeather meteoroloğu Alex Duffus, "Sıcağa karşı hassas olan kişilerin, klima imkanları yoksa kendilerini çok rahatsız hissedeceklerini" belirtti.

Sıcak kubbesi nedir? Weather.com'a göre, yüksek basınç sırtları veya "ölüm sırtları" olarak da adlandırılan ısı kubbeleri; yaz aylarında 1.000 mile (yaklaşık 1.600 km) kadar genişleyebilen, sıcaklıkları normalin 30 derece (Fahrenheit) üzerine çıkaran ve sıklıkla ölümcül, günlerce süren sıcak hava dalgalarına yol açan tehlikeli ve kurutucu koşullar yaratan, aşağı doğru hareket eden büyük sıcak hava kütleleridir.

climatecheck.com'a göre bu terim, sıcak havanın Dünya yüzeyine doğru itilmesine ve burada uzun süre hapsolmasına neden olan "bunaltıcı" yüksek basınçlı atmosferik sistemleri tanımlamaktadır.

Web sitesinde, "Kubbe, yüksek basınçlı havayı tıpkı bir tencere kapağı gibi tek bir noktada hapseder," ifadesi yer alıyor.

Sıcak hava dalgası ne kadar sürecek?

Weather.com'a göre en son tahminler, sıcak hava dalgasına neden olan ısı kubbesinin etkisini sürdüreceğini; böylece ülkenin büyük bir kısmının 4 Temmuz tatilinde ve sonrasında da kavurucu sıcaklarla mücadele etmeye devam edeceğini gösteriyor.

Hava Tahmin Merkezi (Weather Prediction Center), aşırı sıcakların bu hafta sonu batıdan doğuya doğru etkisini yitirmeye başlayabileceğini ve bulutlar ile gök gürültülü fırtınaların sıcaklıkların daha da yükselmesini sınırlayabileceğini belirtti.

Serin kalmak için ipuçları

• Ne kadar hareketli olursanız olun, normalden daha fazla su için. Susamayı beklemeyin. Evcil hayvanlarınızın da bolca suya erişebildiğinden emin olun.

• Şekerli, alkollü veya kafeinli içeceklerden kaçının. Bunlar vücuttaki sıvı kaybını artırabilir.

• Mümkün olduğunca klimalı binalarda kalın.

• Serin duşlar alın veya banyo yapın.

• Özellikle gün ortasında açık hava aktivitelerini sınırlayın.

• Güneş ışığını dışarıda tutmak için pencerelerde perde veya güneşlik kullanın.

• Ev içi sıcaklıkları düşük tutmak için fırın ve ocak kullanımını sınırlayın.

• Terin buharlaşmasını kolaylaştırmak için açık renkli ve bol giysiler tercih edin.

Başka neler yapabilirsiniz?

• Arkadaşlarınızın ve komşularınızın durumunu kontrol edin; serin kalmak için yardıma ihtiyaçları var mı?

• İnsanları veya evcil hayvanları, camlar kısmen açık olsa bile asla kapalı bir araçta bırakmayın. Araç içi sıcaklık hızla tehlikeli seviyelere çıkabilir.

• Sıcak kaynaklı rahatsızlık belirtileri gösteren kişiler için derhal tıbbi yardım isteyin.