Jump to content

Recommended Posts

Nonteizm, belief (faith degil) temelinde ne bir belieftir, ne de bir disbelief, ya da unbelieftir; nonbelieftir.

 

Nonteizm, iki farkli gorus olarak ortadadir. Birinci gorus, Tanri kavramini qua felsefesi (notr algi ve disaridan bakis acisi) kavramsal temelde ifadeye tasimadan, bu kavramin "religious philosophy" ve "teolojik bakis acilari" temelinde numenal insan ve insanlik adina, fenomenal insanoglunun yasam ve iliski, duzen, sistem ve kurumlasma, etik yonlendirim ve yaptirimlar uzerindeki her turlu sorununun kritik, analitik gozlemini ortaya koyan gorustur.

 

Kisaca "Tanri, insanoglunun tanrilastirma eyleminin akilcilik iler ortaya koydugu,yapilandirilmis ve yapilandirmaci temelli sosyal bir bilgisidir" temelinde tanridisi olarak tanrinin insanoglu bunyesindeki her turlu etki/tepkisini v.s. sosyolojik, psikolojik ve sosyal bilimler temelinde sorgular, istatistige tasir, ve teorik olarak olgularini dile getirir. Tanri disiligin "teizm disiligin, teist olmamanin, teist degil'in" aktif koludur. Her turlu non teizmini ortaya koyarken, tanri var ve tanri yok diye ifade eden her turlu teolojik goruse hak ve ozgurlukler, insan haklari ve evrensel hukuk temelinde antiayrimci fakat farklarinin farkina varir bilinc ve duzeydedir.

 

Nonteizmin diger bir "tanridisi" yonu de, tamamen tanri kavramini gundemden cikarmak ve bu kavram ile uzaktan yakindan ilgilenmemek, onemsememek ve etkilenmemektir. Bir yerde tanridisiligin pasif koludur.

 

Bu cesit bir nonteizme ornek; ignostisizmdir. Bu bir cesit teolojik noncognitivizmdir.

 

Teolojik noncognitivizm de iki cesittir. Birincisi teist noncognitivizm, yani "tanrinin insanoglu akli ile algilanamayacagi, ortaya konamayacagi ve aklin bu konudaki yetersizligi" v.s. temelindedir.

 

Digeride ignostisizm gibi, tanri kavraminin hic bir anlam, ifade etmedigini, gereksiz, luzumsuz v.s. oldugunu o acidan bu kavramin herhangi bir sekilde varlik ya da inanc temelinde tartismasinin sadece bu kavrami anlamli, degerli luzumlu v.s. kildigini o yuzden de luzumsuz olan bir kavramin tartismasinin da anlamsiz oldugunu ortaya koyar.

 

Ayrica felsefede tanri kavrami yerine gore non-effabble, yani "aciklanamaz, soylenemez, ortaya konamaz" v.s. olarak ta algilanabilir.

 

Bilimsel/bilissel/bilgisel noncognitivizm ise; sadece tanri kavramini isim olarak degil; ayni zamanda aklin bir tanrilastirma eylemi olarak ta hem bilimsel olmadigini hem de bilissel olarak her turlu teolojik tanrisal olumlu/olumsuz bakis acilarinin varliksal ve inancsal determinist taraflarinin insan ve insanliga numenal yeti olarak nasil bir akilci sinir getirdigini de ortaya koyar.

 

Non teizm bir cesit teist olmayan anlaminda ateizmdir. Yalniz ateizmin antiteizm icerigi bulunurken; nonteizm de bu icerik yoktur.

 

Yani nonteizm; teizme karsi cikmak yerine; teizmin gereksizligini ve teizmin olmadan yasam ve iliskinin de olabilecegini ortaya koyar.

 

Nonteizm; teolojik olarak teist ve antiteist den sonra ucuncu bir secenektir.

 

Ayrica buradaki teizm dini temelde aygilanirsa; nonteizm antiteizm gibi, disbelieef yani karsi inanc/inanc karsiti degil; nonbelief yani inanc disilik inanc icermeyen inanc olmayan anlamindadir.

 

Serbest dusunurluk te, bu temelde nonteizme girer. Yalniz pasif degil; aktiftir. Yani "banane teizmden (tanrisal ve dini olarak)" demez. Aksine teizmi ve her turlu teolojik ideolojik ve inancsal izmleri ortaya koyar ve insanoglunun numenal, bilgisel, bilimsel ve bilissel insanligina gore degerlendirir.

Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You are posting as a guest. If you have an account, sign in now to post with your account.
Note: Your post will require moderator approval before it will be visible.
Примечание: Ваше сообщение будет проверено модератором перед отправкой.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

×
×
  • Create New...

Important Information

By using this site, you agree to our Terms of Use.