BİLİM DÜNYASI BU BULUŞU KONUŞUYOR: Yaygın Bir Aşı, Demans Riskini %24 Azaltabilir!

BİLİM DÜNYASI BU BULUŞU KONUŞUYOR: Yaygın Bir Aşı, Demans Riskini %24 Azaltabilir!

Çağımızın en korkutucu hastalıklarından biri olan demansın (bunama) kesin bir tedavisi ya da önleme yolu henüz bulunamadı. Ancak tıp dünyasından gelen son haberler, çoktan hayatımızda olan yaygın bir aşının, bu amansız hastalığa karşı güçlü bir kalkan olabileceğini gösteriyor.

Annals of Internal Medicine dergisinde yayımlanan ve yarım milyondan fazla insanı kapsayan dev araştırma, Zona (Shingles) aşısının (Shingrix) demans riskini ciddi oranda düşürdüğünü ortaya koydu.

Araştırma Ne Diyor?

Araştırmacılar, 66 yaş ve üzeri yaklaşık 510 bin yetişkinin sağlık verilerini 4 yıl boyunca takip etti. Sonuçlar oldukça çarpıcı:

• Aşı Olanlar: Demans teşhisi konma oranı %18,8

• Aşı Olmayanlar: Demans teşhisi konma oranı %24,6

Bu veriler, zona aşısı yaptıranların demansa yakalanma riskinin, yaptırmayanlara kıyasla yüzde 24 daha düşük olduğunu gösteriyor. (Not: Bu gözlemsel bir çalışma olduğu için aşının demansı %100 doğrudan önlediğini kesin olarak kanıtlamaz, ancak aradaki güçlü bağı net bir şekilde ortaya koyar.)

Zona (Shingles) Aşısı Beyni Nasıl Koruyor?

Uzmanların bu mucizevi ilişki hakkında iki güçlü teorisi var:

1. Enflamasyonu (Yangıyı) Engellemek: Zona hastalığı, beyinde genel bir enflamasyona yol açarak felç ve doku hasarı riskini artırır. Aşı, virüsü baskılayarak beyni bu uzun vadeli yıpranmadan koruyor olabilir.

2. Gizli Güç (Adjuvan): Günümüzde kullanılan yeni nesil zona aşısı Shingrix, eski aşılardan farklı olarak AS01B adı verilen çok güçlü bir bağışıklık güçlendirici (adjuvan) içeriyor. Bilim insanları, aşının demans üzerindeki bu ekstra başarısının arkasında bu özel bağışıklık tetikleyicisinin yatabileceğini düşünüyor.

Özetle Ne Yapmalıyız?

Demans ile olan bağ henüz araştırılmaya devam etse de, uzmanların ve Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri'nin (CDC) tavsiyesi net: 50 yaş ve üzerindeki tüm yetişkinler ile 19 yaş üzeri bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler zona aşısı olmalıdır.

Geçmişte eski tip zona aşısı (Zostavax) olmuş kişilerin bile, yeni aşının (Shingrix) çok daha yüksek koruma sağlaması nedeniyle yeniden aşılanması öneriliyor. Kısacası bu aşıyı yaptırmak, sizi hem acılı bir hastalık olan zonadan koruyor hem de gelecekteki bey sağlığınız için harika bir yatırım sunuyor.

Kaynak: G