Ezber Bozan: Fincanları Saymayı Bırakın, Rakam Değişti! Sağlık ve Uzun Yaşam İçin 'Sihirli' Kahve Dozu Açıklandı.

Ezber Bozan: Fincanları Saymayı Bırakın, Rakam Değişti! Sağlık ve Uzun Yaşam İçin 'Sihirli' Kahve Dozu Açıklandı.

Evet, aslında içilmesi gereken 'mükemmel' bir kahve miktarı var

GÜNDE bir veya iki fincan kahve içmek kendinizi zinde hissetmenizi sağlayabilir; ancak bilim, bunun ruh sağlığınız için de faydalar sunabileceğini öne sürüyor.

Journal of Affective Disorders dergisinde yayımlanan yakın tarihli bir çalışma, kahve ile ruh hali ve stres bozukluklarına yakalanma riskinin düşüklüğü arasında net bir bağlantı tespit etti. Sadece kafeinsiz kahveden bahsetmiyoruz; bu faydalar kafeinli içecekler için de geçerli.

Çalışmanın ortak yazarı ve Fudan Üniversitesi Beslenme Enstitüsü'nden Profesör Dr. Xiang Gao, "Bu konuyu incelemek istedik; çünkü kahve ve ruh sağlığına dair mevcut kanıtlar tutarsız ve eksikti," diyor. "Bazı çalışmalar kahvenin depresyon veya anksiyete riskinin düşüklüğüyle ilişkili olabileceğini öne sürerken, diğerleri herhangi bir net bağlantı bulamamıştı."

Eğer hayatınız boyunca kahvenin sizi gergin ve endişeli yaptığı söylendiyse, bu durum size büyük bir fikir değişikliği gibi gelebilir. Açık konuşmak gerekirse; eğer aşırıya kaçarsanız, kahve gerçekten de bu etkilere yol açabilir. Bilim insanları, kahvenin size ne zaman fayda sağlayıp ne zaman zarar verdiğini anlamak amacıyla bir "J-eğrisi" örüntüsü (aşağıda bu konuya daha detaylı değinilecektir) haritalandırdılar.

Ruh Sağlığı İçin Ne Kadar Kahve Faydalıdır?

O "SİHİRLİ SAYI", günde iki ila üç fincandır. İşte bilim insanları bu spesifik aralığa nasıl ulaştılar:

Dr. Gao ve ekibi, günlük kahve tüketimleri açısından 13,4 yıl boyunca takip edilen 461.586 kişiden alınan verileri analiz etti. Bu süre zarfında, katılımcıların 18.220'sinde ruh hali bozuklukları gelişti. 18.547 katılımcıya ise stres bozukluğu teşhisi kondu.

Ekip, kahve tüketenlerin günde iki ila üç fincan kahve içtiklerinde ruh sağlığıyla ilgili bir bozukluk teşhisi alma riskinin en düşük seviyede olduğunu gösteren J şeklinde bir eğri ortaya koydu. Bu örüntü; kişilerin kafeinsiz, öğütülmüş veya hazır (granül) kahve türlerinden hangisini tercih ettiğine bakılmaksızın gözlemlendi.

Kafein bir uyarıcı olduğu için çalışma, kahvenin stresi azaltıcı etkilerinin üç fincandan sonra ortadan kalktığını tespit etti. Daha spesifik olmak gerekirse Dr. Gao, "daha yüksek miktarlarda —özellikle günde beş veya daha fazla fincan— kahve tüketmenin ek bir fayda sağlamadığı, hatta bazı sağlık sonuçları açısından daha yüksek bir riskle ilişkili olabileceği" görüşünü dile getiriyor.

İlginç bir şekilde, kahve ile ruh sağlığı arasındaki bu bağlantı, kadınlara kıyasla erkeklerde daha güçlü bir şekilde gözlemlendi. Dr. Gao, kafeine verilen tepkilerdeki farklılıkların muhtemelen kadınların kafeini daha yavaş metabolize etme eğiliminden kaynaklandığını belirtiyor. Bu durum, aynı miktarda kahve tükettikten sonra vücutlarındaki dolaşan kafein seviyelerinin daha yüksek olmasına yol açabilir.

Dr. Gao, "Çoğu insan için asıl mesaj şudur: Ilımlı kahve tüketimi sağlıklı bir yaşam tarzının bir parçası olabilir; ancak bu, ruh sağlığının temel unsurlarının yerine geçecek bir unsur olarak görülmemelidir," diye ekliyor.

Ilımlı Kahve Tüketimi Stresi Nasıl Azaltabilir?

KAFEİNİN vücut üzerinde hem doğrudan hem de dolaylı pek çok rolü bulunmaktadır.

Ruh halini iyileştiren beyin kimyasalları

Kahve; kafein ve antioksidanlar da dahil olmak üzere, ruh halini ve uyanıklık düzeyini etkileyebilen çeşitli biyoaktif bileşikler içerir. Dr. Gao, özellikle kafeinin; ruh hali düzenlemesinde ve stres tepkilerinde rol oynayan dopamin ve serotonin gibi nörotransmitterleri etkilediğini ifade ediyor.

Enflamasyon

Beynin ötesinde, kahvenin vücuttaki enflamasyon belirteçlerini düşürdüğüne dair kanıtlar da mevcuttur. Vanderbilt Üniversitesi Psikiyatri ve Davranış Bilimleri Profesörü Dr. Peter R. Martin, "Kahve çekirdeğinin içerdiği karmaşık bileşenler ile anti-enflamatuar (iltihap önleyici) etki arasındaki bu ilişki, makul bir hipotezdir," diyor. Bunun nedeni, kahvenin, vücuttaki oksidatif stresi azaltan klorojenik asit bileşiklerini içermesidir. Oksidatif stres; DNA'ya ve diğer hücre yapılarına hasar verebilecek kararsız moleküllerin vücutta birikmesi durumunu ifade eder. (Araştırmalar, oksidatif stres ile psikiyatrik bozukluklar arasında tutarlı bir bağlantı olduğunu ortaya koymuştur.)

Yorgunluk algısındaki değişimler

Pennsylvania Üniversitesi Perelman Tıp Fakültesi Depresyon ve Stres Nöromodülasyon Merkezi Direktörü Dr. Yvette Sheline, kahvenin, kişinin yorgun olduğuna dair algısını azaltarak ruh halini iyileştirebileceğini belirtiyor. Bu durum aynı zamanda kişinin düzenli egzersiz yapmak veya arkadaşlarıyla vakit geçirmek gibi aktivitelere yönelme olasılığını artırabilir; ki bu aktivitelerin her ikisinin de ruh hali ve stres bozuklukları riskini azalttığı bilinmektedir. Ayrıca Sheline, kahve içmenin; arkadaşlarla sohbet ederken veya diğer sosyal etkileşimler sırasında sıklıkla rahatlatıcı bir aktivite olarak algılanması nedeniyle, stres düzeyini düşürebileceğini de ekliyor.

Stres Çok Boyutlu Bir Sorundur

STRES, karmaşık bir meseledir. Uyku düzeniniz ve mevcut stres seviyeleriniz, bilim insanlarının kahve ile ruh hali arasında tespit ettiği bu ilişkiyi etkileyen faktörler arasında yer alıyor olabilir.

Buna örnek olarak Dr. Gao, daha az kahve tüketen kişilerin, her gece 7 ila 8 saat uyuma olasılığının daha yüksek olduğunu belirtiyor. Yani sadece güne dinlenmiş olarak uyanmakla kalmıyorsunuz; Dr. Gao, yeterli uykunun, kahvenin stres üzerindeki potansiyel faydalarını artırabileceğini de ekliyor.

Ayrıca tolerans faktörünü de göz ardı edemeyiz. Dr. Sheline, vücudunuzun kafeine verdiği tepkinin son derece önemli olduğunu açıklıyor. “Kafeinin insanlar üzerindeki etkisi kişiden kişiye büyük farklılıklar gösterir,” diyor. “Görünüşe göre herkes için ideal bir ‘altın nokta’ mevcut.”

Sıkı bir kahve tiryakisi olmayan biri için, kahvenin yarattığı o uyarıcı etki pek de hoş hissettirmeyebilir. Böyle bir durumda Dr. Sheline; egzersiz yapmak, doğada vakit geçirmek veya arkadaşlarla bir araya gelmek gibi stresi azaltmaya yönelik başka aktiviteler öneriyor.

Tüm bunları yapıyor ve halihazırda günde 2 ila 3 fincan kahve içme alışkanlığına sahipseniz, Dr. Martin bu alışkanlığınızı sürdürmekte bir sakınca olmadığını ve kendinizi iyi hissedebileceğinizi belirtiyor. Dr. Martin, “İnsanlar sıklıkla kahvenin sağlığa zararlı olduğunu dile getirmişlerdir; oysa araştırmalar kahvenin çok çeşitli faydaları bulunduğunu ortaya koymuştur,” diyor. “Bu da söz konusu faydaların yalnızca en günceli.”

Kaynak: MH