Bilim insanları 'son Neandertal'in DNA'sını diziledi - ve bu, insanlık tarihini değiştiriyor

Bilim insanları 'son Neandertal'in DNA'sını diziledi - ve bu, insanlık tarihini değiştiriyor

Bunu okuduğunuzda öğrenecekleriniz şunlardır:

• 2015 yılında, bir paleoantropoloji ekibi, Fransa'da, yaklaşık 42.000 yıllık bir Neandertale ait çene kalıntıları keşfetti.

• Takip eden birkaç yıl boyunca, Ludovic Slimak liderliğindeki ekip, söz konusu Neandertale ait daha fazla kalıntı buldu ve genomunu analiz etmeye başladı.

• Diğer Neandertal gruplarına ve o dönemin modern insanlarına coğrafi açıdan yakın olmasına rağmen, Slimak tarafından bulunan ve "Thorin" adı verilen bu örneğin soy hattı, diğer erken dönem canlı gruplarından tamamen izole kalmayı başarmıştı.

J.R.R. Tolkien'in çok sevilen fantastik romanı Hobbit'te Thorin Meşekalkan şöyle der: "Bir şey bulmak istiyorsanız, etrafa bakmaktan daha etkili bir yol yoktur. Gerçekten de bakarsanız genellikle bir şeyler bulursunuz; ancak bulduğunuz şey, her zaman tam olarak peşinde olduğunuz şey olmayabilir."

Örneğin, 2015 yılında paleoantropolog Ludovic Slimak, Fransa'daki Rhône Vadisi'nde bulunan Grotte Mandrin adlı mağarada dikkat çekici bir keşfe imza attı. Kendisi ve ekibi, insanlığın tarih öncesi atalarına ait kalıntıları bulmak amacıyla 1998'den beri bu bölgede çalışmalarını sürdürüyorlardı; 17 yılın ardından, gerçekten de bir şeyler buldular: Bir Neandertale ait çene parçası.

Yıllar geçtikçe, bu Neandertale ait giderek daha fazla kalıntı gün yüzüne çıkarıldı. Slimak, 2022 yılında New Statesman dergisine verdiği demeçte, "Neandertalin çene kalıntılarını 2015 yılında bulmaya başladım," dedi; "ancak her yıl yalnızca bir diş ya da küçük bir kemik parçası bulabiliyoruz." Slimak, söz konusu Neandertalin, türünün bu gezegendeki varlığının sonlarına doğru, yani 42.000 yıl önce yaşamış olduğunu tespit etti.

Bu doğrultuda, Neandertale, Tolkien'in eserindeki karakterin adını vererek "Thorin" ismini uygun gördü. Slimak, IFLScience web sitesine yaptığı açıklamada, "Hobbit'teki Thorin, Dağın Altındaki son cüce krallarından biri ve kendi soyunun son temsilcisidir," dedi. "Neandertal Thorin de tıpkı onun gibi, bir soy hattının sonunu temsil ediyor; insan olmanın belirli bir biçiminin sonunu..."

Thorin’in yaşına dair şüphelerini doğrulamak ve bu özel bireyin sadece ne zaman değil, aynı zamanda nasıl yaşadığına dair daha fazla bilgi edinmeye çalışmak amacıyla Slimak ve meslektaşları, Thorin’in genomunu analiz ettirdi. Cell Genomics dergisinde yayımlanan sonuçlar; Thorin’in soy hattının, “yakınlarda başka grupların yaşamasına rağmen,” Neandertal nüfusunun geri kalanından izole kalmayı başardığını ortaya koyuyor.

Thorin’i bulmasından neredeyse on yıl önce Slimak, Rhône Vadisi’nde yaşamış olan Neandertallerin, çevre bölgelerdekilerden farklı olması gerektiği yönünde bir teori ortaya atmıştı. O dönemdeki bu değerlendirmesi, çeşitli bölgelerde bulunan taş aletlere dayanıyordu; Slimak, Rhône Vadisi’ndeki aletlerin, diğer bölgelerde rastlanan daha yeni alet yapım tarzını yansıtmadığına dikkat çekmişti.

Slimak, Live Science yayınına verdiği demeçte, “Görülüyor ki, 20 yıl önce öne sürdüğüm tez öngörü niteliği taşıyormuş,” dedi. “Thorin’in ait olduğu nüfus, klasik Neandertal nüfuslarıyla tek bir gen bile alışverişinde bulunmadan 50 bin yıl geçirmişti.” Yapılan analiz, Thorin’in “yüksek düzeyde genetik homozigotluğa” sahip olduğunu gösterdi; bu durum, söz konusu soy hattının yakın geçmişinde akraba evliliğinin (iç üremenin) gerçekleştiğine işaret etmektedir. Analiz ayrıca, o dönemdeki modern insanlarla herhangi bir melezleşme yaşandığına dair de hiçbir kanıt sunmamaktadır.

Slimak, bu keşfin ne anlama geldiğini değerlendirirken, “İnsanlık tarihindeki en büyük yok oluş ve Homo sapiens’in insanlığın hayatta kalan tek temsilcisi olarak kalmasını sağlayan bu inanılmaz sürece dair bildiğimiz her şey yeniden yazılmalı,” ifadelerini kullandı. “Birbirlerinden sadece iki haftalık yürüyüş mesafesinde yaşamalarına rağmen, 50 bin yıl boyunca tamamen izole bir şekilde varlıklarını sürdürmüş nüfusları aklımızda nasıl canlandırabiliriz? Tüm süreçlerin yeniden düşünülmesi gerekiyor.”

Kaynak: PM