Gülüyorsunuz. Metaverse ölüyor, siz ise gülüyorsunuz

Gülüyorsunuz. Metaverse ölüyor, siz ise gülüyorsunuz

• Meta'nın metaverse üzerine yaptığı büyük bahis tutmadı ve şirket yatırımlarını bu alandan çekti.

• Ancak metaverse —ne kadar aptalca, saçma ve "bacaksız" olsa da— aslında güzel bir fikirdi.

• Bunun yerine, elimizde şimdi yapay zekâ artıkları ve felaket tellallığıyla dolu bir internet var. Kötü bir takas!

2021 yılında Facebook, adını "Meta" olarak değiştirdi; zira bu kelime, "metaverse" sözcüğünün ilk kısmını oluşturuyordu. Bu isim seçimi oldukça manidar; çünkü "bacak" (leg) kelimesi, "miras" (legacy) kelimesinin ilk kısmını oluşturur ve bacakların yokluğu, Meta'nın başarısız metaverse deneyiminden geriye kalan en kalıcı miras olacaktır.

Beni bir dinleyin: Bu, kötü bir durum. Metaverse'ün internetin geleceği olma konusunda başarısızlığa uğramasının yasını hepimiz tutmalıyız; çünkü onun yerini alan şey —o "yapay zekâ artıkları evreni" (AI slopiverse)— çok daha beter.

Hakkını teslim etmek gerekirse, metaverse'ün öldüğüne dair söylentiler biraz abartılı olabilir; Meta'nın sahibi olduğu ve işlettiği temel metaverse deneyimi olan Horizon Worlds, bir mobil oyun olarak varlığını sürdürmeye devam edecek. Sanal gerçeklik (VR) sürümünü kapatacağını duyurmasının ardından gelen hayran tepkileri üzerine Meta, bu sürümü yayında tutacağını açıkladı. Quest başlığı için hâlâ piyasada mevcut oyunlar bulunuyor; ayrıca avatarınızın sahte dijital eşyalar için gerçek para harcayabildiği dijital bir mekân kavramı olarak "metaverse", (iyi ya da kötü yönde) Roblox platformunda hâlâ canlılığını koruyor. Daha önce VR/AR bölümünü yöneten Meta CTO'su Andrew Bosworth, Threads üzerinden şu paylaşımı yaptı:

Geçtiğimiz yıl Horizon Worlds'te gerçekten de biraz vakit geçirdim ve itiraf etmeliyim ki, ortam tam anlamıyla berbattı. Karşılaştığım diğer kullanıcıların çoğu (ses tonlarına bakılırsa) çocuk gibi görünüyordu; bir yetişkin olarak, ebeveynlerinin haberi olmaksızın tanımadığım çocuklarla sohbet etmek ve kendi gerçek kimliğimin gizli kalması, bende derin bir rahatsızlık hissi uyandırdı. Üstelik ortam düpedüz... sıkıcıydı. Bu yabancılarla konuşmak istemiyordum; zaten ortada "yapılacak" pek de bir şey yoktu. Kullanıcıların, tıpkı bir "açık mikrofon gecesi"ndeki gibi sahneye çıkmak için sıraya girebildikleri "komedi kulübü"nde biraz vakit geçirdim. Ortamda pek de komik bir şeylerin yaşanmadığını öğrenmek, muhtemelen sizi hiç şaşırtmayacaktır. Sahneye sıklıkla, tek isteği Taylor Swift şarkıları söylemek olan 8 yaşındaki bir çocuğu andıran bir ses hâkim oluyordu.

Meta'nın metaverse'ü, başından beri bir alay konusu ve bir şakadan ibaretti. Ürün tanıtımları, sahnede tişörtü sırılsıklam olana dek terleyen Mark Zuckerberg için muhtemelen en utanç verici anlardan bazılarıydı. Tüm bu girişimin ne kadar kötü göründüğü, başlı başına bir internet memine dönüştü.

Hemen herkes bunun "rüküş" ve kötü göründüğünü düşünüyordu; tıpkı hemen herkesin NFT'leri dolandırıcı işi ve kötü bulduğu gibi... Ve şimdi, haklı çıktığımız için herkesin keyfi oldukça yerinde. Bunun bir kısmı, haklı çıkmanın verdiği o hoş histen kaynaklanıyor; ancak diğer bir kısmı —teknoloji endüstrisine son derece şüpheyle yaklaşanlar için— yapay zekânın da tıpkı NFT'ler ve metaverse gibi bir fiyasko olacağına dair o yanılsamadan besleniyor. Oysa bu son kısım gerçeği yansıtmıyor; yapay zekâ kaçınılmaz olarak hayatımıza girecek. (Hatta çoktan girdi bile!)

İşte tam da bu yüzden, metaverse projesinin başarısızlığa uğramış olmasına aslında üzülmelisiniz. Zira bu, özünde çok güzel bir fikirdi; insan ilişkilerine ve bir komedi kulübüne gitmek ya da video oyunu oynamak gibi o "saf ve masum" eğlence biçimlerine dayanan, internete dair vizyoner bir yaklaşımdı.

Peki, bunun yerine elimize ne geçti? Şu an içine sıkışıp kaldığımız; sefaletle dolup taşan ve "kalitesizlikten" adeta paçalarından dökülen o internet ortamı... Coldplay'in Horizon Worlds platformunda bir konser verdiğini biliyor muydunuz? Elbette bilmiyordunuz; çünkü bu konser, dev ekrana yansıyan iki izleyicinin haftalarca süren bir sosyal medya linç kampanyasına maruz kalmasıyla sonuçlanacak türden bir olay değildi. Metaverse'ün içinde, gözlerden uzak bir şekilde sevişmek çok daha güvenli olurdu!

Meta'nın, metaverse hedeflerini rafa kaldırıp yapay zekâ çalışmalarına hız verdiği şu dönemde piyasaya sürdüğü ürünlere bir göz atın: John Cena'nın sesiyle size "edepsiz" laflar eden o berbat sohbet özelliği ve kendi içinde bir gizlilik krizi yaratan, yapay zekâ destekli o "kalitesiz" video akışı uygulaması...

Meta, yapay zekâyla şekillenecek geleceğimiz konusunda oldukça iyimser: Zuckerberg, yakın zamanda düzenlenen bir kazanç raporu toplantısında, "Yakında uygulamalarımızı açtığınızda, sizi anlayan; dahası size harika içerikler sunabilen, hatta sizin için tamamen kişiselleştirilmiş özgün içerikler üretebilen bir yapay zekâyla karşılaşacaksınız," ifadelerini kullandı. Ama şu tweete bir bak ve bana; şu an internetin başına gelen —yapay zekâ kaynaklı her ne tür bir yozlaşmaysa o— şeye tanıklık etmektense, yüzüne koca bir gözlük bağlayıp "Viva la Vida" eşliğinde coşmayı tercih etmeyeceğini söyle.

Mark Zuckerberg'in, bacakları olmayan avatarların geleceği temsil ettiğini düşündüğünde bariz bir şekilde yanılmış olmasına bakıp kıs kıs gülmenin komik olduğunu inkar etmeyeceğim. Elbette, bunun gerçekleşmeyeceği gün gibi ortadaydı. Ancak benim bulunduğum yerden —bacaklarım ve her şeyimle birlikte— bakıldığında, bu durum; şu an içinde debelendiğim o rezalet cehennemine kıyasla, tercih edilesi bir "Sliding Doors" (Alternatif Gerçeklik) seçeneğiydi.

Huzur içinde uyu, metaverse. Bu dünyaya fazla güzeldin.

Kaynak: BI