Trump, göreve döndükten sonra hangi ülkelere saldırdı?

Trump, göreve döndükten sonra hangi ülkelere saldırdı?

Başkan Donald Trump, ikinci döneminde ABD'nin maliyetli ve yıkıcı dış savaşlara müdahalesini sona erdirme sözüne rağmen, göreve döndükten bir yıldan biraz fazla bir süre sonra İran hükümetini devirmek için tam ölçekli bir saldırı başlattı.

Uluslararası hukukun ihlali olarak kabul edilen İran'a yönelik saldırılar, Trump'ın yabancı hükümetleri ezmek ve yönetiminin talep ettiği tavizleri almak için askeri gücü benimsemesinin şimdiye kadarki en agresif tırmanışını işaret ediyor.

ABD kamuoyunda Trump'ın yurtdışındaki askeri harekatlarına ilişkin yaygın şüpheciliğe rağmen, yönetimi İran ve Venezuela hükümetlerine karşı pervasız saldırılar düzenlerken, aynı zamanda Afrika ve Orta Doğu'da terörle mücadele adı altında ABD saldırılarını da artırdı.

İşte Trump'ın Ocak 2025'te göreve dönmesinden bu yana yurtdışındaki askeri eylemlerine hızlı bir bakış:

İran

Tahran saatiyle Cumartesi sabahı başlayan ABD-İsrail ortak saldırıları, İran Kızılayı'na göre şu ana kadar en az 201 kişinin ölümüne yol açtı ve bölgedeki ülkelere kaos ve yıkım getirebilecek genişleyen bir savaş korkusunu körükledi.

Trump'ın Tahran'da rejim değişikliğini hedefleyen "büyük çaplı muharebe operasyonları" olarak nitelendirdiği ABD saldırıları, Haziran 2025'teki önceki ABD saldırısından çok daha kapsamlı görünüyor.

Tıpkı mevcut saldırılar gibi, İran'ın ABD ile diplomatik görüşmeler yaptığı sırada gerçekleşen bu saldırılar, İran'ın Fordow, Natanz ve İsfahan'daki nükleer tesislerini hedef almıştı.

Trump, İsrail'in İran'a karşı başlattığı ve 600'den fazla İranlının ölümüne yol açan 12 günlük savaş sırasında gerçekleşen saldırıların, ülkenin nükleer kapasitesini "yok ettiğini" söyledi.

ABD'nin İran'a yönelik her iki saldırısı da uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul ediliyor.

Venezuela

Trump yönetimi, Ocak 2026'da Venezuela'ya bir saldırı düzenleyerek başkent Caracas'ı bombaladı ve uzun süredir ABD'nin öfkesini çeken Cumhurbaşkanı Nicolas Maduro'yu kaçırdı.

Venezuela Savunma Bakanı, saldırıda Venezuela ve Küba güvenlik güçlerinin üyeleri ile Venezuelalı siviller de dahil olmak üzere 83 kişinin öldüğünü söyledi.

Latin Amerika'daki tekne saldırıları

Airwars adlı gözlem grubunun verilerine göre, Eylül ayından bu yana ABD, Latin Amerika ve Karayipler'de uyuşturucu kaçakçılığı yaptığı iddia edilen gemilere en az 45 saldırı düzenledi ve en az 151 kişiyi öldürdü.

Trump ve müttefikleri, saldırıları bölgesel uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadele çabası olarak nitelendirdi ve çeşitli suç gruplarını yabancı terör örgütleri olarak ilan ederek, uyuşturucu kaçakçılığının ABD'ye yönelik silahlı bir saldırıya eşdeğer olduğunu belirtti.

BM yetkilileri ve uluslararası hukuk uzmanları, bu argümanları kesin bir dille reddederek, saldırıların suç faaliyeti ile silahlı çatışma arasındaki ayrımı ortadan kaldıran yasadışı yargısız infaz kampanyası olduğunu belirtmişlerdir.

Nijerya

Trump yönetimi ayrıca Afrika'daki askeri operasyonlarını da artırarak, yerel yönetimlerle işbirliğini genişletti ve terörle mücadele bahanesiyle hava saldırıları düzenledi.

Nijerya'da Trump, bir dizi saldırı düzenledi ve Nijerya güçlerini eğitmek için 100 ABD askeri personelini görevlendirdi; hükümetin, Trump'ın Müslüman gruplar tarafından Nijerya'daki Hristiyanlara yönelik "soykırım" olarak nitelendirdiği duruma daha fazla müdahale etmemesi halinde ABD saldırıları tehdidinde bulundu.

Nijeryalı yetkililer, büyük ölçüde çürütülmüş olan bu iddianın, yıllardır ülkeyi kasıp kavuran yaygın ve şiddetli iç çatışmayı Hristiyan karşıtı zulüm vakası olarak yanlış yorumladığını söylüyor.

Trump, Aralık 2025'te hükümetin işbirliğiyle, Nijerya'nın kuzeybatısında IŞİD bağlantılı gruplara yönelik "güçlü ve ölümcül" saldırılar düzenlediklerini duyurdu.

Hedef alınan yerlerin IŞİD ile bağlantılı olup olmadığı konusunda sorular ortaya çıktı; zira IŞİD'in bu saldırıların hedef aldığı bölgede faaliyet gösterdiği bilinmiyor.

Somali

Trump yönetimi, uzun süredir El-Şebab ve IŞİD'in bölgesel bir kolu gibi silahlı gruplarla mücadele etmek için hükümetle birlikte çalıştığı Somali'deki ABD askeri müdahalesini genişletti.

ABD, Trump'ın ikinci döneminde Somali'deki hava saldırılarını büyük ölçüde artırdı; New America Foundation'ın bulgularına göre ABD, 2025 yılında en az 111 saldırı gerçekleştirdi. Gözlemciler, bu rakamın George W. Bush, Barack Obama ve Joe Biden yönetimleri dönemindeki toplam saldırı sayısını aştığını söylüyor.

Yemen

ABD, Mart ve Mayıs 2025 arasında Yemen'deki Husi isyancı grubunu hedef alan düzinelerce deniz ve hava saldırısı düzenleyerek altyapıyı tahrip etti ve düzinelerce sivili öldürdü.

Husiler, İsrail'in Gazze'ye yönelik soykırım savaşını sona erdirmesi için baskı yapmak amacıyla Kızıldeniz'den geçen gemilere saldırılar düzenlemişti.

İnsan Hakları İzleme Örgütü Haziran ayında, ABD'nin Nisan 2025'te ülkenin Hodeidah kentindeki Ras Isa limanına düzenlediği saldırıda 80'den fazla sivilin öldüğünü ve bunun bir savaş suçu olarak soruşturulması gerektiğini söylemişti.

Umman'ın arabuluculuğuyla Mayıs ayında bir ateşkes ilan edildi.

Suriye

ABD, Aralık 2025'te Palymra şehrinde iki ABD askeri ve bir tercümanın öldürüldüğü saldırının ardından Suriye'deki IŞİD hedeflerine yönelik saldırılar düzenledi.

Trump, ABD'nin saldırıdan sorumlu olanlara "çok ciddi bir misilleme" uyguladığını söyledi. Suriye hükümeti ise saldırının, sert görüşleri nedeniyle sınır dışı edilmek üzere olan devlet güvenlik servislerinin bir çalışanı tarafından gerçekleştirildiğini belirtti.

Irak

ABD, Mart 2025'te Irak'ın El-Anbar vilayetinde düzenlenen bir saldırıda üst düzey bir IŞİD komutanını öldürdü.

Grubun ikinci komutanı Abdallah "Ebu Hatice" Malli Muslih al-Rifai ve adı açıklanmayan bir başka militanın saldırılarda öldürüldüğü bildirildi.

Trump o dönemde sosyal medyada yaptığı bir paylaşımda, "Onun sefil hayatı, Irak Hükümeti ve Kürt Bölgesel Hükümeti ile koordineli olarak, IŞİD'in bir başka üyesiyle birlikte sona erdirildi" dedi. "GÜÇLE BARIŞ!"

Kaynak: AJ