Bu etkinlik başladı 04-09-2026 ve here yıl sonsuza kadar tekrarlanır.
Sivas Kongresi - Ya İstiklal Ya Ölüm
Sivas Kongresi, 4–11 Eylül 1919 tarihleri arasında Mustafa Kemal Paşa başkanlığında Sivas'ta toplanan, Türk Milli Mücadelesinin dönüm noktalarından biridir. Amasya Genelgesi'nde alınan kararla toplanması öngörülen kongre, hem katılım hem de alınan kararların niteliği bakımından milli (ulusal) bir nitelik taşır.
Öne Çıkan Özellikleri ve Amaçları
Bölgesel Güçleri Birleştirmek: Yurdun çeşitli yerlerinde kurulan bölgesel direniş cemiyetlerini tek bir çatı altında toplamak.
Milli İradeyi Egemen Kılmak: İstanbul Hükümeti'nin işgaller karşısındaki pasif tutumuna karşı halkın bağımsızlık iradesini tüm dünyaya ilan etmek.
Tam Bağımsızlık: Manda ve himaye fikirlerini kesin olarak reddederek kayıtsız şartsız bağımsızlığı hedeflemek.
Kongrede Alınan Kritik Kararlar
Cemiyetlerin Birleştirilmesi: Bütün yararlı cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti (ARMHC) adı altında birleştirildi. Direniş tek merkezden yönetilmeye başlandı.
Manda ve Himayenin Reddi: Erzurum Kongresi'nde ilk kez tartışılan manda ve himaye fikri, Sivas'ta bir daha gündeme gelmemek üzere kesin olarak reddedildi.
Temsil Heyeti'nin Yetkisinin Genişletilmesi: Temsil Heyeti üye sayısı artırılarak tüm vatanı temsil eder hale getirildi. Başkanı Mustafa Kemal Paşa seçildi.
Ali Fuat Paşa'nın Atanması: Temsil Heyeti, Ali Fuat (Cebesoy) Paşa'yı Batı Cephesi Kuva-yı Milliye Komutanlığı'na atadı. Bu hamle, Temsil Heyeti'nin yürütme yetkisini ilk kez kullandığını gösterir.
İrade-i Milliye Gazetesi: Milli Mücadele'nin sesini duyurmak ve kamuoyunu doğru bilgilendirmek amacıyla Sivas'ta bu gazetenin çıkarılmasına karar verildi.
Amasya Genelgesi
22 Haziran 1919
Sivas'ta ulusal bir kongrenin toplanacağı tüm yurda duyuruldu.
Erzurum Kongresi
23 Temmuz - 7 Ağustos 1919
Bölgesel nitelikte toplanıp ulusal kararlar alındı; Sivas Kongresi'ne zemin hazırlandı.
Sivas Kongresi
4 - 11 Eylül 1919
Tüm cemiyetler birleştirildi, Temsil Heyeti ulusal yetki kazandı ve manda fikri reddedildi.
Damat Ferit Paşa'nın İstifası
30 Eylül 1919
Kongrenin engellenememesi üzerine İstanbul'daki hükümet istifa etti; bu durum Temsil Heyeti'nin ilk siyasi zaferi oldu.
Tarihi Önemi
Sivas Kongresi, Amasya Genelgesi ile başlayan "Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır" ilkesinin fiilen hayata geçirildiği yerdir. Misak-ı Milli esasları şekillenmiş, TBMM'nin açılışına giden yolun ve Türkiye Cumhuriyeti'nin temelleri burada atılmıştır.