Jump to content
Sign in to follow this  
Altinay

Zaman öcünü aldı mı?

Recommended Posts

Zaman öcünü aldı mı? 

"İnsanın düşünüyor olması doğal bir süreç değil, yüksek ateşli bir hastalık gibidir." Normal de insanın düşünmüyor olması gerekirdi. Bakın doğadaki bütün canlılara, besin zincirinin bir parçası yaşamını sürdürüp gidiyor. İnsanın düşünüyor olmasındaki en büyük sıkıntı öleceğini biliyor olmasıdır. Diğer canlılar öleceğini bilmedikleri için günlük yaşantılarında bir iç huzursuzluk söz konusu değil. Hani "Felsefe yapmak ölmesini öğrenmektir."diye bir deyiş var ya... Ölümü anlatan muhabbetlerden insanlar hep kaçarlar, araştırma yapmışlar mesela uçak düşmüş elli kişi kalmış, mücadele etmişler kurtulmuşlar, normal hayata döndüklerinde birbirlerini aramıyorlarmış. Kötü anılarının olduğu yerlerden ve insanlardan hep uzak duruyoruz. Kötü nedir, ölüme yaklaştıran, ölümü hissettiren her şey.

Bir arkadaşımla muhabbet ediyordum bana insanın düşmanı nedir diye sordu bilemedim. "zaman" dedi bana insanı zaman eritip bitirip yok ediyor. Hep kafamdaydı. Türk kozmogoni ve kozmolojisi üzerine araştırma yaparken, insanın düşmanının zaman olduğu söylemini farkettim...

Alp Er Tonga öldi 

 

Ödlek öçin aldı mu

 

Isıajun kaldı mı

 

Emdi yürek yırtılur

 

(Alp Er Tonga öldü mü

 

Felek öcünü aldı mı

 

Kötü dünya kaldı mı

 

Şimdi yürek yırtılır)"

Bu şiirde "ödlek" zaman oluyor. Zaman insanı öldürerek öcünü alıyor. Bu dünya kötü oluyor, çünkü insanı öldürüyor, şimdi yürek yırtılır....

“ İnim Kül Tigin kergek boldı.( Küçük kardeşim Kül Tigin vefat etti.)”

“ Özüm sakındım. ( Kendim düşünceye daldım.)”

“Körür közüm körmez teg,bilir bilgim bilmez teg boldı.(Görür gözüm görmez gibi,bilir aklım bilmez gibi oldu.)

“Özüm sakındım.” (Kendim düşünceye daldım)

“ Öd tengri yaşar” Zamanı Tanrı yaşar)

“Kişi oglı kop ölgeli törümiş” ( İnsan oğlu hep ölmek için türemiş.)

“ Ança sakındım”  ( Öyle düşünceye daldım.)

“Közde yaş gelser tıda, köngülde  sıgıt kelser yanduru sakındım.” (Gözden yaş gelse mani olarak,gönülden ağlamak gelse geri çevirerek,düşünceye daldım.)

“Katıktı sakındım” ( Müthiş düşünceye daldım.)

“İki şad ulayu ini yigünüm oglanım beglerim budunum közi yaşı yablak boltaçı tip sakındım”
(İki şadın,küçük kardeş yiğenimin,oğlumun,beylerimin,milletimin gözü kaşı kötü olacak diyip düşünceye daldım.)

 

Bilge Kağan  da kardeşi Kül Tigin öldüğünde "zamanı Tanrı yaşar, insan ölmek için türetilmiştir" demiş.....

Gönül kelimesinin ilk geçtiği yer Orhun Kitabeleri....

1-Taş tokıtdım. Köngülteki sabımı ururturdum. 
(Taş yontturdum, Gönüldeki sözümü vurdurdum.) 

Duygularımı, düşüncelerimi ve içimde ne varsa taşa yazdırdım. İnsana ait ne varsa Gönlümde var, Gönlümdekileri dışarı vurdurttum der, Bilge Kağan, M.S.732’de kardeşi Kül Tigin için diktirdiği Âbide’de.
 

Share this post


Link to post
Share on other sites

Türklerde zaman kavramı üzerine okuduğum makalelerden edindiğim izlenimleri aktarmak istiyorum.
Ciğer merhametin sembolü, yürek cesaretin, öd kesesi ise insana tanınan zamanın sembolü. Öd'ün kopması korkmak olarak anlam kaymasına uğrasa da asıl manası insana tanınan zamanın dolması yani ölmesidir. İnsan doğduğunda dünya atına biner, atın bir adımı gece diğer adımı gündüz olarak yaşamaya devam eder. Kendisine verilen zaman öd kesesindedir, zamanı doldu mu öd kesesi patlar ve insan ölür. Öğüt kelimesi, öd kelimesinden türemiştir. Öd zaman anlamındadır. Öğüt ise zaman içinde kazanılan tecrübelerin diğer insanlara aktarılması, yani insanın o tecrübeyi kazanmak için harcayacağı zamanı ona kazandırmak. Öğüt almak zaman içinde kazanılan tecrübeleri zaman harcamadan elde etmektir. Töre ise ataların tecrübelerinin aktarımıdır. İnsanı vahşi doğadan ayıran töredir. Toplumu düzenleyen töredir. Töre de atalardan gelen mirastır. Bilgeler töreleri günceller, her yıl toplanan kurultaylarda tartışılır. Han'ı bağlayan töredir. Han töreye uygun yönetmek zorundadır. Töre geleneksel kanunlardır, halk töreye uygun hareket etmeyen Han'ı öldürüp yerine başkasını geçirebilmektedir. Tanrı Han'a kut vermektedir. Eğer Han töreye uygun yönetmezse Tanrı kutu geri almaktadır. Bilgili Hanların yönetiminde adalet olmuştur. Bilgisiz Hanların yönetiminde ise kutsuzluk, uğursuzluk olmuştur. İl gider töre kalır. Elindeki topraklar gitse de toplum töreyle yeni topraklar kazanır ve devletini kurar. Üstte mavi gök, altta yağız yer yaratılmış ve ikisi arasında insanoğlu yaratılmıştır. Gök ile yeri bağlayan dağlardır. Eğer adalet olmazsa yani töre olmazsa üstteki mavi gök çöker, altta yağız yer yarılır. Töresizlik kaostur ve vahşi yaşama dönüştür. Türkler toplumdan kopuk tek başına yaşayan insanları dışlarlar ve geri vahşi yaşamı özleyenlere itibar etmezler. 
Bilge Kağan kendisine verilen zamanı iyi değerlendirerek gece uyumadım gündüz oturmadım diyerek, zamanını boşa harcamadığını ima etmektedir. Demek ki medeniyetin sembolü olan zamanı kullanmak bizim temelimizde varmış. Kitabeleri yazmalarının sebebi de gelecek nesillere öğüttür. Bizim zaman kaybetmeden töreye uygun yaşamamızı sağlamak içindir. Türk milletinin adı şanı yok olmasın diye, var olabilmek için.
Sonuç olarak dünyaya gelerek bize tanınan sürede Türk milletini nasıl devraldıysak, süremiz dolana kadar, Töreye uygun olarak devam ettirmemiz gelecek kuşaklara bunu devretmemizdir. 
Bumin Kağan devraldığında Türk milleti esir idi esaretten kurtardı ve Bilge Kağan da aç ve yoksul toplumu töre uygun olarak yöneterek varlıklı ve tok yaptı. Aynı şekilde Atatürk'te yoksul ve işgal edilmiş bir toplumu Bumin Kağan gibi esaretten kurtarmıştır ve bu gün varlıklı ve özgür hale gelmemizin yolunu açmıştır.
Bizim de görevimiz adaletle yani töreyle toplumu gelecek kuşaklara devretmektir. Töre'den çıkarsak kutumuzu Tanrı alır ve yine yoksul ve esir oluruz.... Türk Milletinin sonsuza kadar var olabilmesi için güncellenmiş törelere ve bu töreleri güncelleyecek Bilgelere ihtiyacımız vardır. Yaşadığımız sürece zamanımızı boşa harcamayıp çalışma alanımız neyse bilgilenip daha iyi olabilmek için çaba sarfetmemiz gerekmektedir.
Allah Türk Milletinin yâr ve yardımcısı olsun.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Sayın Media1, 

Zaman akıp gidiyor. Her kültür zamanı kendi içinde yaşar. Ben rahmetli babamı düşünüyorum, dedelerimi düşünüyorum. Binlerce yıl önce yaşamış atalarımı düşünüyorum. Babamı ve 40 yıllık farkına vardığım yaşamım, beynimde sürekli akıyor. Okuduğum ve araştırmalarımla edindiğim entellektüel bilgilerimle de binlerce yıllık geçmiş yaşamımızda büyüklerimiz nasıl düşünmüşler, nasıl yaşamışlar. Onlarda bizim gibi bir zaman diliminde yaşamışlar. Bir Çin'li Konfüçyüs'den başlıyarak büyüklerini anlamaya empati yapmaya çalışır. Zamanın akışını böyle anlamaya çalışır. Bir Japon başka türlü, bir Amerikalı başka türlü ama bir Türk zamanı nasıl algılar, geçmişiyle gününü nasıl bütünleştirir.

Alp Er Tunga çok sevilen Saka devleti komutanı, milattan önce 700 yıllarında yaşamış yani bundan 2700 yıl önce. Rahmetli olduğu zaman Alp Er Tunga öldü mü? Zaman öcünü aldı mı? kötü dünya kaldı mı? Şimdi yürek yırtılır. Şiir yazılmış, burada Türk insanının duygusallığı ön plana çıkıyor. Zamana yaklaşım tarzı, zaman insanın düşmanı akıyor ve sevdiklerimizi elimizden alarak öcünü alıyor. Milattan sonra 700 yıllarında yani bundan 1300 yıl önce yaşamış Bilge Kağan'da kardeşi Kül Tigin öldüğünde derin düşünceye dalmış ve insanlar ölmek için türetilmiştir, zamanı tanrı yaşar demiştir. İnsanlara kısıtlı zaman verilmiştir ve bu da öd kesesindedir inancı vardır. İnsanların ölmesi verilen zamanın dolması, bu zaman dolmasının göstergesi de öd kesesinin patlamasıdır. Yunus Emre'de "Bu dünyadan gider olduk." şiirinin son dörtlüğünde, "Derviş Yunus söyler sözü", "Yaş dolmuştur iki gözü.", "Bilmeyen ne bilsin bizi." "Bilenlere selam olsun." 1200'lü yıllarda, yani bundan 700 sene önce yaşamış Yunus Emre'de bana sana selam söylüyor. Ve Aleyküm Selam.... bizden sonra da zaman akıp gidecek binlerce yıl sonraki torunlarımız yeni duyguları bunların altına ilave edecek....

sevgiler saygılar, her şey gönlünce olsun.... 

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You are posting as a guest. If you have an account, sign in now to post with your account.
Note: Your post will require moderator approval before it will be visible.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Sign in to follow this  

×
×
  • Create New...

Important Information

By using this site, you agree to our Terms of Use.